26.4.18

Chủ nghĩa Marx ở phương Tây


Một trong những lời lẽ lừa mị về chủ nghĩa Marx-Lenin mà tuyên giáo hay dùng, nhưng lắm người tin (mà không cần kiểm chứng), kể cả người từng học đại học, là:

Ở phương Tây chủ nghĩa Marx-Lenin vẫn được giảng dạy trên các giảng đường đại học.

Vì sao điều đó là lừa mị?


Thứ nhất, cái gọi là "chủ nghĩa Marx-Lenin" thật ra chỉ được truyền bá như một tư tưởng ở các nước theo khối Sô Viết, bao gồm Liên Sô, Đông Âu, Trung Quốc, Việt Nam, Bắc Triều Tiên và Cuba.

Chủ nghĩa Marx-Lenin chỉ được nhắc đến với tên gọi đó trong sách vở và tài liệu nghiên cứu về các chế độ cộng sản trên thế giới, tức về phương diện sử học, hơn là về những trường phái tư tưởng.

Thứ hai, giới học thuật phương Tây chỉ xem Marx là nhà tư tưởng có đóng góp trong lĩnh vực xã hội học và phần nào đó trong lĩnh vực kinh tế-chính trị học. Về triết học, Marx không được đánh giá cao dù khi nghiên cứu về lịch sử triết học không thể không nhắc đến ông.

Trong các môn có liên quan nói trên, tất nhiên Marx được giảng qua, nhưng tư tưởng của ông cũng chỉ chìm đắm trong một đại dương bao la các trường phái tư tưởng của nhân loại từ cổ chí kim. Thậm chí còn không có một môn riêng biệt nào mang tên "chủ nghĩa Marx", trừ khi có ai đó muốn nghiên cứu chuyên sâu trong một luận văn hay luận án cụ thể.

Thứ ba, Lenin và Engels chưa bao giờ được nhìn nhận là có "tư tưởng", huống hồ được xem là đã sáng lập ra một chủ thuyết. Phương Tây xem hai nhân vật này như những nhà cách mạng thuần tuý. Do đó, có chăng còn có thể gọi là chủ nghĩa Marx, chứ chưa bao giờ có cái gọi là "chủ nghĩa Marx-Lenin" như các nước cộng sản tung hô.

Dân tốt nghiệp đại học ở Việt Nam thường nhầm lẫn điều này nhiều nhất vì họ mặc định tư tưởng và chủ nghĩa của Marx và Lenin là một. Thật ra, Lenin chỉ mượn Marx để tạo ra một hệ thống lý luận kêu gọi dân đen làm cách mạng bạo lực, chứ không có một giá trị học thuật nào.

Sự lừa mị trên dễ thuyết phục những ai chưa từng sang các đại học phương Tây chú tâm học các môn về triết học và xã hội học. Trước kia tôi cũng từng nhầm lẫn như thế, chỉ đến khi sang Pháp và Mỹ học mới vỡ lẽ ra sự thật thế nào.

Vì thế nếu có ai bảo với bạn rằng các nước tư bản phương Tây đã cải thiện nền kinh tế hoang dã trước đây của họ nhờ vào việc vận dụng chủ nghĩa Marx-Lenin để sửa chữa lại hệ thống tư bản, thì tốt nhất bạn không nên tranh cãi. Vì cãi nhau với ếch ngồi đáy giếng thì thà nhảy xuống giếng chết sướng hơn!

Lê Công Định